Zachowania i zwyczaje
Nie zawsze łatwo nam przychodzi zrozumienie motywów postępowania przedstawicieli naszego własnego gatunku, nawet gdy porozumiewamy się tym samym językiem. O ileż trudniej jest zrozumieć przedstawicieli innych gatunków. Nie będąc w stanie nawiązać bezpośredniego kontaktu ani nie potrafiąc spojrzeć na świat z kociego punktu widzenia, mamy tendencję do antropomorficznej interpretacji kocich zachowań, do traktowania zwierzęcia jako miniaturowego człowieka z wąsikami i pazurami. Jest to kardynalny błąd. Kot jest zwierzęciem zupełnie innym niż my, cechują go inne motywacje, inne zachowania społeczne, inaczej postrzega świat.
Inteligencja i spostrzegawczość
Kot jest zwierzęciem niezwykle inteligentnym, bardzo wrażliwym na sygnały płynące z otaczającego go świata. Potrafi wymyślić rozwiązanie problemu, zastosować je i modyfikować w zależności od okoliczności.
Jak inteligentny jest mój kot?
Najczęściej stosowaną "miarką" do oceny inteligencji poszczególnych zwierząt jest stosunek masy mózgu do długości rdzenia kręgowego, określający ile .szarych komórek kontroluje daną masę ciała. U kota stosunek (en wynosi 4:1, u małpy 18:1, zaś u człowieka 50:1.
Czy kot potrafi się uczyć?
Kocia technika łowiecka mc jest dziedzictwem instynktu - zostaje ona w drodze nauki przejęta od innych kotów. Tak więc kocięta, których matka nie poluje, lub kocie sieroty nigdy nie nauczą się polować. Inne zachowania, takie jak korzystanie z kuwety, są również naśladowaniem postępowania matki. Można koty wyuczyć różnych sztuczek, ale w przeciwieństwie do psów nie godzą się na współpracę nakłaniane karami lub nagrodami.
Kocia pamięć
Kot wykorzystuje swoją zdolność uczenia się i pamięć do celów praktycznych, zazwyczaj związanych z osiągnięciem jakichś korzyści, takich jak:
skakanie na klamkę w celu otwarcia drzwi
przywoływanie ludzi przez pobrzękiwanie różnymi przedmiotami, stukanie w drzwi, skakanie na kołatkę czy dzwonek
odkręcanie kranu w celu napicia się wody
wybieranie łapą mleka z dzbanka lub suchego prowiantu z opakowania
odszukiwanie drogi do domu
reagowanie na dźwięk własnego imienia podczas przywoływania do domu (nawet jeśli przez większość dnia zdaje się nie pamiętać, jak się nazywa, w porze posiłków przypomina sobie o tym aż nadto dobrze).
Jakie są kocie motywacje?
Koty nie uznają etosu pracy. Są gotowe do wielkich wysiłków, jeśli mają na oku jakiś cel (na przykład zdobycie pożywienia), aie nic potrafią pracować dla samej przyjemności pracy, tak jak biegający w swoim kieraciku chomik.
Czy koty obdarzone są szóstym zmysłem?
Koty kierują się przede wszystkim zmysłami i wydaje nam się czasem, że mają jakąś ponadnaturalną moc, ponieważ reagują na bodźce, których my nic zauważamy. Ich wzrok, słuch i zdolność wyczuwania najmniejszych wibracji są znacznie bardziej rozwinięte niż u ludzi. Uważam, że wszystkie kocie reakcje dają się racjonalnie wytłumaczyć. Kiedy kot jeży nagle sierść w - wydawałoby się - całkiem spokojnym domu, reaguje po prostu na niewyczuwalne dla ludzkich zmysłów dźwięki lub wibracje; jeśli kol opuszcza ludzkie domostwo w popłochu tuż przed wybuchem wulkanu, oznacza to tylko tyle, że jego zmysły odebrały poprzedzające erupcję drgania ziemi lub zmianę ciśnienia atmosferycznego.
Ciekawość i determinacja
W tym kocie odżył awanturniczy duch, pobudzony przez ciekawość wspomaganą uczuciem głodu.
Kierując się węchem, kot bada drzwiczki. Następnie stara się zrekompensować wady czworonożnej postury, stając na dwuch łapach,
by wykorzystać ciężar swego ciała jako lewar do otwarcia szafki.
Kocia przebiegłość
Obserwując uważnie ludzkie rachowania, inteligentny kot potrafi opanować sztukę samodzielnego otwierania drzwi. Jeśli klamka jest zbyt wysoko lub ciężko chudzi, kot pa prostu na nici skacze, zapewniając sobie dodatkowo efektowny "wlot".
Kocia pomysłowość
Ten kot odkrył właśnie, że wdrapanie się na stół i zanurzenie łap w dzbanuszku prowadzi do zdobycia owocu zakazanego, którym w tvm przypadku jest śmietanka.
Polowanie
Podobnie jak jego żyjący na wolności kuzyni, kot domowy jest przede wszystkim drapieżnikiem. Nie oznacza to jednak, że polowanie jest dlań czynnością instynktowną. Wola polowania rodzi się w wyniku rywalizacji i obserwacji, umiejętności łowieckie zdobywa się przez naśladownictwo, metodą prób i błędów- I tak na przykład, koty bardzo nieefektownie polują na ptaki, chyba że nauczą się tego od doświadczonych osobników. Z potomstwa kotki, która nigdy nie poluje, nie wyrosną dobrzy łowcy.
Dlaczego koty domowe polują?
W przeciwieństwie do kotów dzikich, kot domowy rzadko poluje tylko po to, by zaspokoić głód, chociaż zdarza się, że pożera swoją ofiarę w części lub w całości. Koty polują dla samej przyjemności polowania, podobnie jak owi myśliwi w różowych kurteczkach, którzy strzelają do lisa, mimo żenię spożywają pieczystego z tego zwierzęcia.
Jaka zdobycz najczęściej pada ofiarą kota?
Koty atakują wszystko, co sic porusza, ale najczęściej polują na małe gryzonie i ptaki. W tej kategorii mieszczą się także małe zwierzęta trzymane przez ludzi w domu, na przykład chomiki; jeśli więc hodujesz w domu inne zwierzątka, dbaj o to, by ich klatki były zaws/e dobrze zabezpieczone.
Powrót do domu ze zdobyczą
Jeśli kot powraca do domu z dumnie podniesioną głową, przynosząc ci w darze uśmierconą mysz, królika czy wróbla, postępuje tak, jak nakazuje mu instynkt łowcy - dzieli się swoim łupem z kimś, kogo uważa za członka swojej rodziny. Podobne zachowanie obserwujemy także u kotów dzikich -jest ono częścią rytuału społecznego. Jeśli zatem kot przynosi ci tak cenny dar, musisz go przyjąć z należytą atencją.
Łowienie myszy
Są koty, które znakomicie łowią myszy, są też i takie, których ten sport w ogóle nie interesuje. Polowanie na myszy to atawistyczny rytuał, a niektóre z kotów mają lepiej rozwiniętą "pamięć gatunkową" niż inne. Nigdy nie uczynisz dobrego łowcy z kota, któremu ten instynkt jest obcy, nawet jeśli będziesz go morzył głodem - odruch zabijania myszy nie ma nic wspólnego z uczuciem głodu.
Co robić z podarowaną myszą?
Jeśli twój kot pojawi się na progu domu z prażeniem w postaci martwej myszy, musisz przyjąć go z wdzięcznością. Gdy tylko nadarzy się okazja, pozbądź się dyskretnie daru. ponieważ może on być źródłem bakterii i pasożytów.
Łowienie ptaków
Wielu właścicieli potępia kocią agresję wobec dzikiego ptactwa i przywiązuje do szyi zwierzęcia dzwoneczek, ostrzegający zlatujące się do karmnika ptaki. Jest to niewątpliwie dobry pomysł, nie zdziw się tylko, jeśli okaże się on nieskuteczny. Znam koty, które potrafią przynieść do domu upolowanego ptaszka - mimo że dzwoneczek wciąż pobrzękuje im u szyi. Jeśli dokarmiasz w swym ogródku ptaki, zadbaj o to, by robić to na otwartej przestrzeni, w miejscu uniemożliwiającym kotu skradanie się i atak z zaskoczenia.
Postępowanie ze schwytanym ptakiem Jeśli uratujesz ptaka z kocich łap i stwierdzisz, że on ciągle żyje. umieść go w zamkniętym, przewiewnym pudełku wyłożonym miękkim materiałem i poproś o poradę weterynarza lub towarzystwo opieki nad zwierzętami. Niestety, wiele ptaków uratowanych z łap kota umiera z powodu szoku lub obrażeń wewnętrznych.
Łapanie i zjadanie much
Rozpowszechniony jest pogląd, że koty, które zjadają upolowane muchy chorują i chudną. Prawdą jest, że skonsumowanie muchy wiąże się z pewnym ryzykiem infekcji; wiadomo też, że muchy mogą na swych odnóżach przenosić jajeczka pasożytów z jednego zwierzęcia na drugie. Ryzyko jest jednak tak niewielkie, że naprawdę nie ma powodu do obaw.
TECHNIKA CHWYTANIA OFIARY
Skradanie się
Kiedy tylko koi upatrzy potencjalną ofiarę, zaczyna się ku niej powoli i ostrożnie skradać, wykorzystując wszelkie możliwe osłony. Następnie szybko biegnie rut podkurczonych nogach, niemal dotykając brzuchem ziemi.
Zatrzymywanie się
Bieg ku ofierze przerywają chwile bezruchu, podczas których kot bacznie obserwuje ofiarę. Sekwencja podbiegania i zatrzymywania się powtarza sie kilka razy, póki kot nie znajdzie się w osłoniętym miejscu położonym najbliżej ofiary.
Zasadzka
Kiedy kot jest już dostatecznie blisko, przykuca za osłoną, szykując się do ostatecznego ataku. Tylne nogi zaczynają wykonywać ruchy deptania, koniuszek ogona porusza się niecierpliwie.
Atak
Kot wynurza sie spoza osłony i skacze do przodu. Kiedy znajduje się już w bezpośredniej bliskości ofiary, podnosi przednie łapy i naskakuje na nią.
Przygwożdżenie ofiary do ziemi
Podczas gdy tylne łapy mocno upierają się o podłoże, przednie, przeciskają ofiarę do ziemi, zmuszając ją do przyjęcia pozycji najdogodniejszej do zadania ostatecznego ciosu.
Zabijanie
Jeśli ofiara się wyrywa, kot może na chwilę rozluźnić chwyt, by zaraz po tym znów przygwoździł ofiarę do ziemi, w pewniejszym niż poprzednio uścisku. Czasem, nie wypuszczając, ofiary z łap, kot przewraca się na bok, by przetrzymać nieszczęśnika tylnymi nogami. Następnie jego silne szczęki zadają ofierze śmiertelny cios.
Kocie zachowania społeczne
Koty porozumiewają się na wiele sposobów:
* głosem - od mruczenia, poprzez gniewne skrzeki, po płaczliwe miauknięcia:
* ciałem - wyraz pyszczka, postawa, położenie ogona;
* dotykiem - pocieranie się nosami, iskanie
* zapachem - znaczenie terytorium czy identyfikowanie poszczególnych osobników
Kot w pozie defensywnej
Kiedy kot stanie twarzq w twarz z innytn zwierzęciem przejawiającym wobec niego agresje, jego pierwszą reakcją jest stawienie napastnikowi ezola.
Kot agresywny
Kot mający przewagę nad przeciwnikiem używa mowy swojego ciała, by zmusić wroga do odwrotu.
Kot uległy
Kiedy kot staje w obliczu silniejszego od siebie agrusoia, jego ciało wyruża poddanie.
Jak koty rozpoznają się wzajemnie?
Kocim odpowiednikiem wymiany wizytówek i uścisków dłoni jest wzajemne obwąchiwanie głowy lub podogonia. Tam właśnie mieszczą się gruczoły zapachowe; ich wydzielina to prawdziwa kopalnia danych personalnych.
Hierarchia społeczna
Koty są zwierzętami niezwykle towarzyskimi i nawet jeśli twój pupilek jest jedynym kotem w twoim domu, szybko stanie się członkiem kociej społeczności, zamieszkującej okolicę, ulicę czy choćby blok. Społeczność owa tworzy coś na kształt stowarzyszenia o precyzyjnie określonej hierarchii, rytuałach i zasadach. Wszyscy członkowie danego stowarzyszenia znają się wzajemnie i respektują wyznaczone im miejsce w hierarchii. Nic zrzeszeni przybysze z zewnątrz muszą stoczyć kilka bójek, zanim społeczność ich zaakceptuje i wyznaczy im miejsce.
Ranga kotek
O pozycji kotki w kociej społeczności decydują zasady matriarchalne - nie sterylizowana kotka mająca najwięcej kociąt stoi na czele wszystkich pozostałych. Pozycja kotki gwałtownie spada, jeśli poddana zostanie zabiegowi sterylizacji.
Ranga samców
O miejscu kocurów w kociej hierarchii decydują te same zasady, które rządcą większością męskich społeczności + czyli prawo silniejszego. Największy zabijaka spośród okolicznych kocurów staje się "kotem numer jeden". Podporządkowane mu pozostałe samce różnią się między sobą rangą i zakresem władzy. Trochę przypomina to mafię: na czeie stoi "ojciec chrzestny", otaczają go doradcy, pomniejsi szefowie oraz wykonawcy ich woli. Jest to piramida władzy, której spoiwem jest "szacunek". Organizacja ta jest bardzo sztywna, zmiany personalne mają miejsce stosunkowo rzadko, kiedy któryś z bossów opada z sił i po nierównej walce zastępuje go ambitny młodzik. Zdarza się też, że w okolicy pojawia się obcy przybysz o wielkiej sile przebicia, który przy użyciu zwykłej przemocy dezorganizuje lokalną hierarchię. Inaczej niż w społecznościach małp czy jeleni, opartych na kulcie męskości, dominujący kocur nie ma do swej dyspozycji ogromnego haremu kotek. Nie zawsze pozycja społeczna kota decyduje o przychylnym przyjęciu zalotów. Co ciekawsze, kotki często wybierają sobie partnerów spośród samców o niskim statusie w hierarchii. Kocur cieszący się największym prestiżem kontroluje jednak największe terytorium. Widać zatem, że wyznacznikiem pozycji społecznej wśród kotów nie jest seks, lecz stan posiadania. Kastrowany kocur nie ma szans na wejście do mafijnego rodu. Pozycja spdłcczna samca gwałtownie maleje zaraz po przeprowadzeniu zabiegu kastracji. Po operacji typowo samczy odór moczu słabnie, wraz ze spadkiem poziomu testosteronu we krwi. Kastrat traci pozycję szczebel po szczeblu, aż do znalezienia się na samym dnie drabiny społecznej.
Jak wygląda terytorium kocura?
Wszystkie koty są z natury obszarnikami, nawet te skazane na życie w domu człowieka. W ich przypadku terytorium ogranicza się do danego pokoju czy ulubionego fotela. Jeśli w jednym domu mieszka kilka kotów, ich roszczenia terytorialne stopniowo stają się mniej sprecyzowane, aż do chwili, gdy wszystkie razem biorą teren we władanie i gotowe są go wspólnie bronić przed kocimi intruzami. Każdy z kotów przebywających na dworze, niezależnie od pozycji w hierarchii, kontroluje pewien określony obszar. Samice i koty kastrowane mają niewielkie działki, ale w chwili zagrożenia bronią ich zacieklej niż kocur panujący na znacznym terytorium. Wielki "obszarnik" sprawuje często władzę nad tak dużym terenem, że 24-godzinny nadzór i rozprawianie się z każdym intruzem byłyby niemożliwe. Jeśli jednak postanowi stawić czoło natrętowi, z reguły wygrywa.
|
